Wystawa Jubileuszowa przygotowana w 15-lecie działalności Muzeum manggha i w 80. rocznicę śmierci Patrona Muzeum, Feliksa „Mangghi” Jasieńskiego.

14 września 2009 – 3 stycznia 2010

Wernisaż: 13 września 2009, godzina 18.00 

Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej manggha

Kraków ul. M. Konopnickiej 26

„Muzeum Japońskie w Krakowie – to najlepsza lekcja poglądowa dla polskich artystów i polskiego społeczeństwa: tak, u siebie, dla siebie, po swojemu tworzyć trzeba, tak sztuki potrzebować, tak ją kochać, tak jej twórców czcić” (Feliks Manggha Jasieński, 1906).

Muzeum (Centrum) manggha i jego 15. letnia działalność jest realizacją idei Feliksa Jasieńskiego sprzed ponad 100 lat – funkcjonowania w Krakowie „Muzeum Japońskiego”, to także hołd złożony największemu polskiemu kolekcjonerowi sztuki.

Feliks Jasieński (1861-1929), kolekcjoner, znawca i mecenas sztuki,  literat i muzyk,  wszechstronnie wykształcony, podróżował po Europie, nawiązywał międzynarodowe kontakty, tworząc unikatową w skali kraju interdyscyplinarną kolekcję sztuki. Dla kultury polskiej przełomu XIX i XX wieku jego rola i znaczenie jest nie do przecenienia. Zbiory Jasieńskiego stanowią podstawę kilku stałych ekspozycji Muzeum Narodowego w Krakowie, a dla kolekcji sztuki Dalekiego Wschodu, dzięki inicjatywie Andrzeja Wajdy i Krystyny Zachwatowicz, powstał nowy budynek – wymarzone przez Jasieńskiego „Muzeum Japońskie”.  

Jasieński nie tylko tworzył kolekcję, lecz także z pasją usiłował kształtować gust polskiego społeczeństwa. Organizował wystawy, odczyty, prelekcje, zamieszczał artykuły w prasie, często świadomie prowokował krytyków i publiczność. Swoje  mieszkanie w Krakowie przy ul. św. Jana uczynił „muzeum otwartym”, dostępnym dla twórców i  odbiorców sztuki. Kolekcjonowanie rozumiał jako kreację artystyczną – konstruowanie dzieła sztuki.

Na wystawie „Manggha. W hołdzie Feliskowi Jasieńskiemu” prezentujemy przede wszystkim najwybitniejsze przykłady sztuki japońskiej okresu Edo – drzeworyty ukiyo-e, malowidła na jedwabiu, militaria i rzemiosło artystyczne. Dzieła, które inspirowały  europejskich i polskich artystów XIX i XX wieku, rewolucjonizując sztukę nowoczesną. Zgodnie z przekonaniem Jasieńskiego, iż 

„Pejzaż nowożytny, europejski, to co ma najlepszego zawdzięcza wpływowi Japonii. A zawsze [jest to] synteza cech najistotniejszych, spotęgowanie rysów głównych, a pominięcie drugorzędnych. […] Wąska niebieska pręga – ot i całe niebo. Kilka kresek – ot i drzewo. Dzięki zaciekłemu studiowaniu natury, wciąż jeszcze ujawnianemu, odrzucenie w końcu całego balastu – dojście do – że tak powiemy – genialnej stenografii artystycznej”. Podstawą owej kolekcji są mistrzowskie drzeworyty Hokusaia, Hiroshigego i Utamaro.         

Towarzyszą im wybrane przykłady japonizmu europejskiego (grafiki Bonnarda, Gauguina i Toulouese-Lautreca) i polskiego (prace Boznańskiej, Malczewskiego,    Pankiewicza, Ruszczyca, Stanisławskiego i jego uczniów). 

Wystawa ukazuje także Jasieńskiego jako jednego z największych polskich kolekcjonerów i miłośników grafiki, który decydująco wpłynął na jej rozwój i upowszechnienie. „Manggha” zebrał nie tylko znakomity zbiór rycin zachodnioeuropejskich (dawnych i współczesnych), lecz także polskich, wykonanych specjalnie dla niego przez Pankiewicza i Wyczółkowskiego. Wzorując się na francuskim przykładzie doprowadził do założenia w 1902 roku Towarzystwa Artystów Grafików Polskich oraz ich wydawnictwa Teki grafików polskich.

Kuratorzy: Anna Król, Małgorzata Martini.